26 Ağustos 2026 , Çarşamba
Muhasebe Haberleri

Serbest Meslek Erbabı olan Doktor, Avukat, Mimar, Danışman Matrah artırımı için ne ödeyecek?

Yıllık Gelir Vergisi Beyannamesinde Matrah Beyan Etmiş Olan Mükelleflerin Matrah Artırımı2016, 2017, 2018, 2019 ve 2020 takvim yıllarına ilişkin olarak verdikleri yıllık gelir vergisi beyannamelerinde vergiye tabi gelir (matrah) beyan eden gelir vergisi mükelleflerinin bu yıllara ilişkin vergi matrahlarının;2016 yılı için……………………………………………………… %35,2017 yılı için……………………………………………………… %30,2018 yılı için……………………………………………………… %25,2019 yılı için……………………………………………………… %20,2020 yılı için……………………………………………………… %15oranlarından az olmamak üzere artırılması gerekmektedirTicari veya zirai kazancı bilanço esasına göre tespit edilen gelir vergisi mükellefleri ile serbest meslek erbabı için;2016 yılı için……………………………………………………… 47.000 TL’den,2017 yılı için……………………………………………………… 49.800 TL’den,2018 yılı için……………………………………………………… 52.900 TL’den,2019 yılı için……………………………………………………… 56.200 TL’den,2020 yılı için……………………………………………………… 63.700 TL’denTicari veya zirai kazancı bilanço esasına veya işletme hesabı esasına göre tespit edilen gelir vergisi mükellefleri ile serbest meslek erbabının, beyannamelerinde diğer gelir unsurlarının bulunması hâlinde söz konusu mükellefler, durumlarına göre, Tebliğin bu bölümünün (aa) veya (ab) alt bölümünde yer alan asgari matrahları dikkate almak suretiyle matrah artırımında bulunacaklardır. Diğer bir ifadeyle, ticari veya zirai kazancı bilanço esasına veya işletme hesabı esasına göre tespit edilen gelir vergisi mükellefleri ile serbest meslek erbabına ilişkin asgari matrah tutarı üzerinden artırımda bulunan mükellefler diğer gelir unsurları nedeniyle de vergi incelemesi ve tarhiyata muhatap olmayacaktır. Örnek:  Serbest meslek erbabı (B)’nin 2017 yılı gelir vergisi beyannamesinde beyan ettiği gelir vergisi matrahı 210.000 TL’dir. Mükellefin bu matraha ilişkin beyan ettiği gelirleri aşağıdaki gibidir.Serbest meslek kazancı…………………………………70.000 TLBirinci işverenden alınan ücret……………………….. 55.000 TLİkinci işverenden alınan ücret………………………… 50.000 TLKira geliri…………………………………………………. 35.000 TLMükellef (B), 2017 yılı gelir vergisi matrahını Kanun hükümlerinden yararlanarak artırmak için başvuru süresi içinde bağlı bulunduğu vergi dairesine başvurmuştur.Bu mükellefin matrah artırımına ilişkin gelir vergisi hesabı aşağıdaki şekilde olacaktır.2017 yılı gelir vergisi matrahı210.000 TL2017 yılı için artırım oranı%30Artırılan matrah tutarı (210.000 x %30=)63.000 TLKanunla belirlenen asgari matrah49.800 TL Yılİlgili Yıl Vergi Matrahı (TL)(1)Artırım Oranı(2)Artırılan Matrah Tutarı(1×2)(3)Asgari Matrah Tutarı (TL)(4)Hesaplamaya Esas Matrah(TL)(3 veya 4’ten Fazla Olanı)(5)Vergi Oranı(6)Ödenecek Gelir Vergisi(TL)(5×6)(7)2017210.000%3063.00049.80063.000%159.450 Mükellefin beyanına göre hesaplanan matrah 63.000 TL’dir. Mükellefin beyanı, Kanuna göre serbest meslek mükelleflerinin 2017 yılı için belirlenmiş asgari matrah tutarından (49.800 TL) fazla olduğundan, mükellefin beyanı esas alınacaktır.Matrah artırımında bulunulan yıla ilişkin yıllık gelir vergisi beyannamesi süresinde verilerek tahakkuk eden vergilerin süresinde ödendiği ve mükellefin bu vergi türleri için Kanunun 2 nci ve 3 üncü maddelerinden yararlanmadığı varsayılarak vergi oranı %15 olarak dikkate alınmıştır.Mükellefin matrah artırımı nedeniyle ödemesi gereken gelir vergisi 9.450 TL olacaktır. Söz konusu vergi peşin ödenebileceği gibi taksitler hâlinde de ödenebilecektir. Örnek- Serbest meslek erbabı Bayan (C)’nin yıllık beyannamede beyan ettiği gelir vergisi matrahı, 2016 yılı için 130.000 TL, 2017 yılı için 162.000 TL, 2018 yılı için 200.000 TL, 2019 yılı için 275.000 TL ve 2020 yılı için ise 300.000 TL’dir.Mükellef, 2016, 2017, 2018, 2019 ve 2020 yıllarına ilişkin gelir vergisi matrahını Kanun hükümlerinden yararlanarak artırmak için başvuru süresi içinde bağlı olduğu vergi dairesine başvurmuştur.Bu mükellefin Kanuna göre ödeyeceği gelir vergisinin hesabı aşağıdaki şekilde olacaktır.Yılİlgili Yıllar Vergi Matrahı (TL)(1)Artırım Oranı(2)Artırılan Matrah Tutarı(1×2)(3)Asgari Matrah Tutarı (TL)(4)Hesaplamaya Esas Matrah(TL)(3 veya 4’ten Fazla Olanı)(5)Vergi Oranı (6)Ödenecek Gelir Vergisi(TL)(5×6)(7)2016130.000%3545.50047.00047.000%20  9.4002017162.000%3048.60049.80049.800%209.9602018200.000%2550.00052.90052.900%2010.5802019275.000%2055.00056.20056.200%2011.2402020300.000%1545.00063.70063.700%2012.740Toplam53.920 Mükellefin matrah artırımı nedeniyle ödemesi gereken gelir vergisi toplamda 53.920 TL olacaktır. Söz konusu vergi peşin ödenebileceği gibi altı eşit taksit hâlinde de ödenebilecektir. Kaynak: Resmi Gazete 14.6.2021Yasal Uyarı: Bu içerikte yer alan bilgi, görsel, tablolar, açıklama, yorum, analiz ve bir bütün olarak içeriğin tamamı sadece genel bilgilendirme amacıyla verilmiştir. Kişi veya kuruma özel profesyonel bir bilgilendirme ve yönlendirmede bulunma amacı güdülmemiştir. Konu ile benzerlik gösterse de her işletmenin kendi özel şartları nedeniyle farklı durumları olabilir. Bu nedenle, bu yazıda belirtilen içerikte yola çıkarak işletmenizi etkileyecek herhangi bir karar alıp uygulamaya geçmeden önce, uzmanına danışmanız menfaatiniz gereğidir. Muhasebenews veya ilişkili olduğu kişi veya kurumlardan hiç biri, bu belgede yer alan bilgi, tablo, görsel, görüş ve diğer türdeki tüm içeriklerin özel veya resmi, gerçek veya tüzel kişi, kurum ve organizasyonlar tarafından kullanılması sonucunda ortaya çıkabilecek zarar veya ziyandan sorumlu değildir.