Muhasebe Haberleri
İthal Edilen Cihazların Kiralanmasında Montaj Maliyetlerinin Muhasebeleştirilmesi
İşletmeler tarafından yurt dışından ithal edilen cihazların kiralama yoluyla müşterilere sunulması günümüzde oldukça yaygın bir hizmet modelidir. Bu cihazların kurulumu sırasında ortaya çıkan montaj maliyetlerinin muhasebe kayıtlarına nasıl yansıtılacağı ise önemli bir vergisel teknik konudur.
İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı tarafından verilen özelge ile bu durum netleşmiştir.
Cihaz Kiralama Faaliyetinin Vergi ve Muhasebe Boyutu
Şirket tarafından ithal edilen cihazlar:
Kiralama yoluyla müşterilere sunulmakta
Mülkiyeti işletmede kalmakta
Kullanım süresi boyunca amortismana tabi sabit kıymet olarak izlenmektedir
Kurulum ve montaj işlemleri ise dış firmalara yaptırılmaktadır
Bu süreçte en çok merak edilen konu şudur:
Montaj maliyetleri sabit kıymetin maliyetine eklenir mi?
VUK Hükümleri Kapsamında Değerlendirme
Vergi Usul Kanununa göre:
–Maliyete eklenebilecek giderler– Gümrük vergileri– Nakliye giderleri– Sabit kıymetin alış aşamasında yapılan montaj giderleri(VUK md. 270)
–Kiracı adresinde yapılan kurulumlar-Cihazın maliyetini artıran bir nitelik taşımaz-VUK 270 kapsamına girmez
Özelgeye Göre Uygulama
İşlemMuhasebe Uygulamasıİthal edilen cihazın ilk kuruluş giderleriSabit kıymetin maliyetine eklenirKiralama sırasında müşterinin adresinde yapılan montaj giderleriCihaz maliyetine eklenmez — dönem gideri
Yani müşteride kurulum için yapılan montaj harcamaları, maliyet unsuru değil, pazarlama satış gideri niteliğindedir.
Sonuç ve Değerlendirme
Kiralama hizmetine bağlı montaj giderleriVUK 270 kapsamına girmediğinden sabit kıymet maliyetine eklenmez.
Bu giderler doğrudan Gider olarak muhasebeleştirilir.
Amortisman hesaplaması sadece cihaz maliyeti üzerinden yapılır.
Bu yaklaşım, kiralama modeliyle çalışan işletmelerin daha doğru maliyet yönetimi yapmasını sağlar.
ÖRNEK ÖZELGE
T.C.GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞIMükellef Hizmetleri Usul Grup Müdürlüğü Sayı:11395140-105[269-2012/VUK-1- . . .]-23311/02/2015Konu:İthal edilen … cihazlarının kiralanmasında ortaya çıkan montaj maliyetlerinin muhasebeleştirilmesi hk.
İlgide kayıtlı özelge talep formunuzda; Şirketinizin yurtdışından ithal ettiği … cihazlarını, müşterilerine belirli sürelerle ev veya iş yerlerinde kullanım amaçlı kiraladığı, bunun karşılığında her türlü bakım ve onarım hizmetini de kapsayacak şekilde aylık kiralama ücreti tahsil ettiği; muhasebe kayıtlarında ithal edilen … cihazlarının alım aşamasında stok olarak takip edildiği, kiralama sonrasında ise mülkiyetlerinin halen Şirketinizde olması nedeniyle sabit kıymetlerde izlendiği ve cihaz maliyetinin amortisman yoluyla itfa edildiği, diğer taraftan kira sözleşmelerine istinaden müşterilerin ev veya iş yerlerine gönderilerek kullanımına sunulan … cihazlarının kurulumları sırasında montaj hizmetinin de çeşitli firmalara yaptırılarak bedelinin Şirkete fatura edildiği belirtilerek, cihazların kurulumu sırasında ortaya çıkan montaj maliyetlerinin ne şekilde muhasebeleştirilmesi gerektiği hususunda Başkanlığımız görüşü talep edilmiştir.
213 sayılı Vergi Usul Kanununun;
262 nci maddesinde “Maliyet bedeli, iktisadi bir kıymetin iktisap edilmesi veyahut değerinin artırılması münasebetiyle yapılan ödemelerle bunlara müteferri bilumum giderlerin toplamını ifade eder.”
269 uncu maddesinde “İktisadi işletmelere dahil bilumum gayrimenkuller maliyet bedelleri ile değerlenir.
Bu Kanuna göre, aşağıdaki yazılı kıymetler gayrimenkuller gibi değerlenir:
1. Gayrimenkullerin mütemmim cüzüleri ve teferruatı;
2. Tesisat ve makinalar;
3. Gemiler ve diğer taşıtlar;
4. Gayrimaddi haklar.”
270 inci maddesinde “Gayrimenkullerde, maliyet bedeline, satınalma bedelinden başka, aşağıda yazılı giderler girer:
1.Makine ve tesisatta gümrük vergileri, nakliye ve montaj giderleri;
2.Mevcut bir binanın satın alınarak yıkılmasından ve arsasının tesviyesinden mütevellit giderler.
Noter, mahkeme, kıymet takdiri, komisyon ve tellaliye giderleri ile Emlak Alım ve Özel Tüketim Vergilerini maliyet bedeline ithal etmekte veya genel giderler arasında göstermekte mükellefler serbesttirler.”
hükümlerine yer verilmiştir.
Bu itibarla, şirketinizce kiralanan … cihazlarının müşterilerin ev ve işyerlerine kurulumu sırasında ortaya çıkan montaj giderlerinin, Vergi Usul Kanununun 270 inci maddesi uyarınca söz konusu iktisadi kıymetin maliyetine eklenecek giderler kapsamında değerlendirilmesi mümkün bulunmamaktadır.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.
ÖNERİLEN DİĞER İÇERİKLER
Tasfiye Halindeki Şirketlerde Zararın Geçmiş Yıl Kârlarına Mahsubu ve Sabit Kıymetlerin Kayıtlardan Çıkarılması
Kaynak: GİB Özelge
Yasal Uyarı: Bu içerikte yer alan bilgi, görsel, tablolar, açıklama, yorum, analiz ve bir bütün olarak içeriğin tamamı sadece genel bilgilendirme amacıyla verilmiştir. Kişi veya kuruma özel profesyonel bir bilgilendirme ve yönlendirmede bulunma amacı güdülmemiştir. Konu ile benzerlik gösterse de her işletmenin kendi özel şartları nedeniyle farklı durumları olabilir. Bu nedenle, bu yazıda belirtilen içerikte yola çıkarak işletmenizi etkileyecek herhangi bir karar alıp uygulamaya geçmeden önce, uzmanına danışmanız menfaatiniz gereğidir. Yazının yayımlandığı tarihten önceki ve/veya sonraki tarihte içerikteki bilginin güncel olmayabileceğini, geçici veya kalıcı olarak başka yasal düzenlemeler olabileceğini göz önünde bulundurunuz ve kendi durumunuza özel doğru bilgi için konuyla ilgili meslek erbabına/uzmanına danışmanız menfaatinize olacağını unutmayınız. Muhasebenews veya ilişkili olduğu kişi veya kurumlardan hiç biri, bu belgede yer alan bilgi, tablo, görsel, görüş ve diğer türdeki tüm içeriklerin özel veya resmi, gerçek veya tüzel kişi, kurum ve organizasyonlar tarafından kullanılması sonucunda ortaya çıkabilecek zarar veya ziyandan sorumlu değildir. İçeriğin tamamı veya bir kısmı ticari amaçla izinsiz kopyalanamaz aksi durumda yasal işlem yapılır.
