EPDK Lisanslı Elektrik Şirketlerinde Kampanya Dönemlerinde Vergisel Uygulama Giriş Elektrik tedarik şirketleri, rekabetin yoğun olduğu enerji piyasasında zaman zaman kampanyalar düzenleyerek müşterilerine belirli süreler boyunca bedelsiz elektrik sağlamaktadır. Ancak bu tür kampanyalarda faturalarda gösterilen Belediye Tüketim Vergisi, TRT Payı ve Enerji Fonu gibi kesintilerin gider olarak dikkate alınıp alınamayacağı sıkça sorulmaktadır. Bu konuda açıklayıcı değerlendirme, İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı’nın 22.02.2016 tarihli özelgesinde yapılmıştır. Olayın Özeti Bir elektrik tedarik şirketi, EPDK lisansı kapsamında mesken ve ticarethanelere elektrik satışı yapmaktadır. Şirket, yeni abonelere yönelik bir kampanya düzenleyerek, ilk birkaç ay boyunca bedelsiz elektrik vermeyi planlamıştır. Ancak bu süre içinde düzenlenen faturalarda Belediye Tüketim Vergisi, TRT Payı ve Enerji Fonu hesaplanmakta ve ilgili kurumlara ödenmektedir.Şirketin sorusu şudur: Müşteriden tahsil edilmeyen bu vergiler ve fonlar gider olarak indirilebilir mi, ayrıca KDV hesaplanması gerekir mi? Gelir ve Gider Açısından Değerlendirme 1) Kurum Kazancı ve Gider Unsurları Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 6. ve 8. maddeleri ile Gelir Vergisi Kanunu’nun 40. maddesi, ticari kazancın tespitinde kazancın elde edilmesi ve sürdürülmesi için yapılan giderlerin indirilebileceğini belirtir. Ancak burada temel şart, giderin işletme faaliyetiyle doğrudan bağlantılı olmasıdır. Bu bağlamda; bedelsiz elektrik verilmesi kampanyasında şirketin gelir elde etmediği dönemde, müşteriden tahsil edilmeyen Belediye Tüketim Vergisi, TRT Payı ve Enerji Fonu gibi tutarlar işletmenin kazancının elde edilmesiyle doğrudan ilişkili olmadığı için gider olarak indirilemez. 2) Bedelsiz Teslimlerde KDV Uygulaması Katma Değer Vergisi Kanunu’nun 1. ve 27. maddeleri uyarınca, ticari faaliyet kapsamında yapılan bedelsiz teslimler de KDV’ye tabidir.Bu nedenle, kampanya kapsamında yapılan bedelsiz elektrik teslimlerinde: Emsal bedel üzerinden KDV hesaplanmalı, Bu tutar faturalarda gösterilmelidir. KDV uygulaması açısından, “bedelsiz” teslimler dahi ticari işlem niteliğini korur. Belediye Tüketim Vergisi, TRT Payı ve Enerji Fonu 1) Yasal Dayanak Belediye Tüketim Vergisi, 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’na, TRT Payı, 3093 sayılı TRT Gelirleri Kanunu’na, Enerji Fonu ise 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu ve ilgili yönetmeliklere dayanmaktadır. Bu tutarlar, nihai tüketiciden tahsil edilmek üzere elektrik tedarikçisi tarafından faturada gösterilir ve ilgili kurumlara aktarılır. 2) Bedelsiz Elektrikte Durum Şirket, kampanya nedeniyle bu bedelleri müşteriden tahsil etmese bile, fatura düzenlediği için ilgili kurumlara ödeme yükümlülüğü devam etmektedir. Ancak bu ödemeler, kazanç elde etmeye yönelik bir gider değil, “müşteri teşvikine yönelik kampanya maliyeti” niteliğindedir. Dolayısıyla Vergi Usul Kanunu ve Gelir Vergisi Kanunu hükümleri uyarınca indirilebilir gider olarak kabul edilmez. Muhasebe Kayıtları (Örnek) İşlemHesapAçıklamaBedelsiz elektrik teslimi (emsal bedel)600 Yurtiçi Satışlar / 391 Hes. KDVKDV emsal bedel üzerinden hesaplanırTRT Payı, Enerji Fonu ve Belediye Vergisi770 Giderlerİndirilemeyen gider olarak izlenirİlgili kurumlara ödeme360 Ödenecek Vergi ve FonlarTahakkuk eden tutar ödenir Özelgenin Sonuç Bölümü İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı’nın değerlendirmesine göre: Bedelsiz olarak verilen elektrik nedeniyle faturalarda yer alan Belediye Tüketim Vergisi, TRT Payı ve Enerji Fonu, kurum kazancının tespitinde gider olarak indirilemez. Bu teslimler için emsal bedel üzerinden KDV hesaplanmalıdır. Ödemeler yasal zorunluluk niteliğinde olmakla birlikte, kazanç elde edilmesine yönelik gider sayılmaz. Özelgedeki Konu İle İlgili 10 Soru – 10 Cevap SoruCevapBedelsiz elektrik için KDV hesaplanır mı?Evet, emsal bedel üzerinden KDV hesaplanır.Belediye Tüketim Vergisi gider yazılır mı?Hayır, indirim konusu yapılamaz.TRT Payı gider olarak dikkate alınabilir mi?Hayır, kazanç elde etmeye yönelik değildir.Enerji Fonu da aynı kapsamda mı?Evet, o da gider olarak indirilemez.Müşteriden tahsil edilmese bile ödeme yapılır mı?Evet, yasal olarak ödenmek zorundadır.Bu ödemeler KDV matrahına dahil mi?Hayır, ayrı kalemlerdir.Bedelsiz elektrik kampanyası ticari faaliyet midir?Evet, KDV açısından ticari teslim sayılır.EPDK lisansı bu uygulamayı etkiler mi?Hayır, sadece faaliyetin yasal zeminiyle ilgilidir.Bu özelge hangi kurum tarafından verilmiştir?İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı tarafından. ÖRNEK ÖZELGE T.C.GELİR İDARESİ   BAŞKANLIĞI İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞIMükellef   Hizmetleri Usul Grup Müdürlüğü   Sayı:11395140-105[229-2014/VUK1-18934]-1454022/02/2016Konu:Şirket tarafından ödenen, faturalarda hesaplanan   Belediye Tüketim Vergisi, TRT Payı ve Enerji Fonunun indirim konusu yapılıp   yapılmayacağı ve muhasebe kaydı                   İlgide kayıtlı dilekçeniz ile; EPDK lisansınız dahilinde mesken, ticarethane ve sanayi tesislerine perakende olarak elektrik tedarik ettiğiniz, düzenleyeceğiniz bir kampanya kapsamında abone olan müşterilerinize … ay bedelsiz elektrik verip sonraki aylarda faturalama yapmaya başlamayı istediğiniz, ilgili kurumlara ödemekle yükümlü olduğunuz Belediye Tüketim Vergisi, TRT Payı ve Enerji Fonunu müşterilerinizden tahsil etmeseniz de … ay düzenlenen faturalara göre bu tutarların ödemesini yapacağınız belirtilerek faturalarda hesaplanan KDV’nin beyan edilip edilmeyeceği ve işlemlerin muhasebe kaydının ne şekilde yapılacağı hususlarında Başkanlığımız görüşü talep edilmektedir.             5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 6 ncı maddesinde kurumlar vergisinin mükelleflerin bir hesap dönemi içinde elde ettikleri safi kurum kazancı üzerinden hesaplanacağı, safi kurum kazancının tespitinde, Gelir Vergisi Kanununun ticari kazanç hakkındaki hükümlerinin uygulanacağı hükme bağlanmış olup, safi kurum kazancının tespitinde Kurumlar Vergisi Kanununun 8 inci maddesi ile Gelir Vergisi Kanununun 40 ıncı maddesindeki giderler, hasılattan indirim konusu yapılabilecektir.             193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 38 inci maddesinde ise,             “Bilanço esasına göre ticari kazanç, teşebbüsteki öz sermayenin hesap dönemi sonunda ve başındaki değerleri arasındaki müspet farktır. Bu dönem zarfında sahip veya sahiplerce;             1- İşletmeye ilave olunan değerler bu farktan indirilir;             2- İşletmeden çekilen değerler ise farka ilave olunur.             Ticari kazancın bu suretle tespit edilmesi sırasında, Vergi Usul Kanununun değerlemeye ait hükümleri ile bu Kanunun 40 ve 41 inci maddeleri hükümlerine uyulur.” hükmüne yer verilmiştir.             Aynı Kanunun 40 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (1) numaralı bendinde ticari kazancın elde edilmesi ve idame ettirilmesi için yapılan genel giderlerin, (6) numaralı bendinde ise, işletme ile ilgili olmak şartıyla; bina, arazi, gider, istihlak, damga, belediye vergileri, harçlar ve kaydiyeler gibi ayni vergi, resim ve harçlar; safi kazancın tespitinde gider olarak indirilebileceği belirtilmiştir.             Bir giderin kazancın elde edilmesi ve idamesi ile ilgili olduğunun kabulü için; giderle kazancın elde edilmesi ve idamesi arasında illiyet bağının bulunması, giderin keyfi olmaması yani kazancın elde edilmesi için mecburi olarak yapılması, yapılan gider karşılığında gayrimaddi bir kıymet iktisap edilmemiş olması ve bu giderlerin tevsik edici belgelere dayanması (fatura, fatura yerine geçen vesikalar gibi) ve yasal kayıtlarda izlenmesi gerekmektedir.             Buna göre, bedel alınmadan teslim edilen elektrik ile ilgili faturalarda hesaplanan ve şirketiniz tarafından ödenen Belediye Tüketim Vergisi, TRT Payı ve Enerji Fonunun ise kurum kazancının tespitinde gider olarak indirim konusu yapılması mümkün bulunmamaktadır.             3065 sayılı Katma Değer Vergisi (KDV) Kanununun 1/1 inci maddesinde; ticari, sınaî, zirai faaliyet ve serbest meslek faaliyeti çerçevesinde Türkiye’de yapılan teslim ve hizmetlerin KDV’ye tabi olduğu,             Aynı Kanunun 27 nci maddesinin (1) numaralı bendinde, bedeli bulunmayan veya bilinmeyen işlemler ile bedelin mal, menfaat, hizmet gibi paradan başka değerler olması halinde matrahın işlemin mahiyetine göre emsal bedeli veya emsal ücreti olduğu, (3) numaralı bendinde ise emsal bedelin ve emsal ücretin Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre tespit olunacağı             hükme bağlanmıştır.             Diğer taraftan, 3093 sayılı Türkiye Radyo-Televizyon Gelirleri Kanununun; 4 üncü maddesinin (c) bendinde; nihai tüketiciye elektrik enerjisi satışı yapan lisans sahibi tüzel kişilerin, iletim, dağıtım ve perakende satış hizmetlerine ilişkin bedeller hariç olmak üzere, elektrik enerjisi satış bedelinin yüzde ikisi tutarındaki payı (katma değer vergisi, diğer vergiler, fon ve paylar ile benzeri kesintiler hariç) faturalarında ayrıca göstereceği ve bu kapsamdaki bedellerin Türkiye Radyo-Televizyon Kurumuna intikal ettireceği, 5 inci maddesinin (c) bendinde ise bu tutarların en geç tahakkuku takip eden ikinci ayın yirmibeşinde Türkiye Radyo-Televizyon Kurumunun göstereceği banka hesabına ödeneceği hüküm altına alınmıştır.             Yukarıda yer verilen hüküm ve açıklamalara göre, şirketinizin EPDK lisansı dahilinde yürüttüğü kampanya kapsamında abone olan müşterilerinize … ay süreyle bedelsiz elektrik teslimlerinde düzenleyeceğiniz faturalarda emsal bedel üzerinden KDV hesaplanması gerekmektedir.             Ayrıca, tek düzen muhasebe sisteminin uygulanmasına ilişkin açıklamalar 26/12/1992 tarih ve 21447 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 1 sıra numaralı Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği ve daha sonra bu konuda yayımlanan diğer Tebliğlerde yapılmış bulunmaktadır.             Bilgi edinilmesini rica ederim. ÖNERİLEN DİĞER İÇERİKLER AVM’lerdeki Mağazaların Dekorasyon Harcamaları Direkt Gider Yazılabilir mi? Dövizli Şüpheli Alacaklarda Kur Değerlemesi Nasıl Yapılır? Kaynak: GİB Özelge Yasal Uyarı: Bu içerikte yer alan bilgi, görsel, tablolar, açıklama, yorum, analiz ve bir bütün olarak içeriğin tamamı sadece genel bilgilendirme amacıyla verilmiştir. Kişi veya kuruma özel profesyonel bir bilgilendirme ve yönlendirmede bulunma amacı güdülmemiştir. Konu ile benzerlik gösterse de her işletmenin kendi özel şartları nedeniyle farklı durumları olabilir. Bu nedenle, bu yazıda belirtilen içerikte yola çıkarak işletmenizi etkileyecek herhangi bir karar alıp uygulamaya geçmeden önce, uzmanına danışmanız menfaatiniz gereğidir. Muhasebenews veya ilişkili olduğu kişi veya kurumlardan hiç biri, bu belgede yer alan bilgi, tablo, görsel, görüş ve diğer türdeki tüm içeriklerin özel veya resmi, gerçek veya tüzel kişi, kurum ve organizasyonlar tarafından kullanılması sonucunda ortaya çıkabilecek zarar veya ziyandan sorumlu değildir. Anahtar Kelimeler bedelsiz elektrik, belediye tüketim vergisi, TRT payı, enerji fonu, KDV emsal bedel, EPDK lisanslı elektrik şirketi, kampanya giderleri, vergi indirimi, kurum kazancı, emsal bedel uygulaması, enerji sektöründe vergilendirme, ticari kazanç, VUK uygulaması, elektrik faturası vergileri, KDV hesaplaması, indirilemeyen gider, TRT payı oranı, belediye vergisi, enerji fonu ödemesi, bedelsiz teslim KDV