25 Ağustos 2026 , Salı
Muhasebe Haberleri

Bilançodan işletme hesabına geçen mükelleflerin enflasyon düzeltmesi farkları vergiye tabi tutulur mu?

Pasif Kalemlere Ait Enflasyon Farkları Hakkında 10 Soru 10 Cevap 1. Pasif kalemlere ait enflasyon farkı nedir?Pasif kalemlere ait enflasyon farkı, bilanço kalemlerinin enflasyon düzeltmesi sonucu elde edilen reel değer farklarının pasif hesaplarda izlenen kısmıdır. Genellikle sermaye, yedekler gibi kalemlerde görülür. 2. Bu farklar başka bir hesaba aktarılırsa ne olur?Pasif kalemlere ait enflasyon farkı herhangi bir şekilde başka bir hesaba aktarılırsa, bu işlem yapıldığı dönemde vergiye tabi tutulur. Bu kazanç, dönem geliriyle ilişkilendirilmeden doğrudan vergilendirilir. 3. İşletmeden çekilme ne anlama gelir?Enflasyon farklarının işletme dışına çıkarılması, yani şirketin aktifinden ayrılması işletmeden çekilme sayılır ve bu da vergiye tabi bir işlem olarak değerlendirilir. 4. Hangi hesapların kapatılması işletmeden çekilme sayılmaz?Avanslar, depozitolar, hakedişler, sabit kıymet yenileme fonu gibi hesapların kapatılması işletmeden çekilme sayılmaz. Çünkü bunlar doğrudan ilgili oldukları hesaplara aktarılır ve işleyişin doğal bir parçasıdır. 5. Öz sermaye kalemlerine ait enflasyon farkları nasıl değerlendirilir?Öz sermaye kalemlerine ait enflasyon farkları, geçmiş yıl zararlarına mahsup edilebilir veya sermayeye eklenebilir. Bu işlemler kâr dağıtımı sayılmaz ve vergilendirilmez. 6. Sermayeye ilave edilen enflasyon farkları için vergi doğar mı?Hayır. Kurumlar vergisi mükellefleri tarafından sermayeye eklenen enflasyon farkları vergiye tabi değildir, çünkü bunlar kâr dağıtımı kapsamına girmez. 7. İşletme hesabına geçen mükellefler bu farkları nasıl değerlendirir?Bilanço esasından işletme hesabına geçen bir gelir vergisi mükellefi için bu geçiş, teknik bir muhasebe uygulamasıdır. Enflasyon farklarının işletmeden çekilmesi olarak değerlendirilmez ve vergilendirme doğurmaz. 8. Enflasyon farkı işletmeden çekilirse hangi dönemde vergilenir?İşlem hangi dönemde yapılmışsa, vergi de o döneme ait olarak hesaplanır. Bu tutar, dönem kazancına eklenmeden doğrudan vergi matrahına dahil edilir. 9. Geçmiş yıl zararına mahsup edilen enflasyon farkı vergiye tabi olur mu?Hayır. Düzeltme sonucu ortaya çıkan enflasyon farkı, geçmiş yıl zararlarına mahsup ediliyorsa, bu işlem vergiye tabi değildir. 10. Bu düzenlemelerin yasal dayanağı nedir?213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 298. maddesinin A fıkrası ile Geçici 33. maddesi, enflasyon düzeltmesi ve enflasyon farklarının vergilendirilmesine dair esasları düzenlemektedir. VUK 555 no.lu Tebliğ’deki ilgili bölüm aşağıdaki gibidir Pasif kalemlere ait enflasyon fark hesabında yer alan değerler MADDE 54- (1) Pasif kalemlere ait enflasyon fark hesapları, herhangi bir suretle başka bir hesaba nakledildiği veya işletmeden çekildiği takdirde, bu işlemlerin yapıldığı dönemlerin kazancı ile ilişkilendirilmeksizin, bu dönemde vergiye tabi tutulacaktır. Ancak, avanslar, depozitolar, hakedişler ve sabit kıymet yenileme fonu gibi işleyişi gereği ilgili olduğu hesaplara aktarılarak kapatılması mümkün olan hesapların kapatılması durumunda, bunlara ait enflasyon fark hesapları işletmeden çekilmiş sayılmaz.213 sayılı Kanunun mükerrer 298 inci maddesinin (A) fıkrasının (5) ve (7) numaralı bentleri uyarınca, öz sermaye kalemlerine ait enflasyon farkları düzeltme sonucu oluşan geçmiş yıl zararlarına mahsup edilebilir veya kurumlar vergisi mükelleflerince sermayeye ilave edilebilir; bu işlemler kâr dağıtımı sayılmaz. (2) Bilanço esasına göre defter tutmakta iken, 213 sayılı Kanunun 180 inci maddesi çerçevesinde işletme hesabı esasına göre defter tutmaya başlayan bir gelir vergisi mükellefinin işletme hesabı esasına geçmesi dolayısıyla kanun hükmünden kaynaklanan defter tutmayla ilgili bir değişikliğin oluşması mevzu bahis olduğundan, bu durum söz konusu enflasyon farklarının işletmeden çekilişi olarak değerlendirilmeyecektir. BENZER İÇERİKLER ÖNERİLEN BENZER İÇERİKLER 2024 Aralık Sonunda Tüm Mükellefler Enflasyon Düzeltmesi Yapacak Mı? Enflasyon Düzeltmesinde Düzeltmeye Esas Tarih Nasıl Belirlenir? 2025 Yılında Enflasyon Düzeltmesi Yapılacak mı? İşletmeler İçin Yeni Düzenleme! 296 Geçici Hesap Enflasyon Düzeltmesine Tabi midir? Enflasyon Düzeltmesinde Maddi Duran Varlıklar Parasal Olmayan Kıymet Sayılır mı? Sermayeye Eklenen Enflasyon Düzeltmesi Farkları İşletmeden Çekilirse Vergi Doğar mı? 178- Yıllara Yaygın İnşaat Enflasyon Düzeltme Hesabı” ile “358- Yıllara Yaygın İnşaat Enflasyon Düzeltme Hesabı” için enflasyon düzeltmesi yapılacak mı? Tasfiyedeki Şirketlerin Enflasyon Düzeltmesi Kar ve Zarar Farklarının Bilanço ve Beyannamelerde Gösterimi Tasfiyeye Giren Şirketler Enflasyon Düzeltmesi Yapacak mı? 178 ve 358 Yıllara Yaygın İnşaat Enflasyon Düzeltme Hesapları enflasyon düzeltmesine tabi tutulacak mı? 2024 Enflasyon Düzeltmesi Sonrası Ar-Ge ve Tasarım Harcamalarında Vergisel Durum Tasfiye Aşamasında Enflasyon Düzeltmesi Kaynaklı Kar ve Zararların Mahsubu 2024 Sonu Enflasyon Düzeltmesinde Kullanılacak Ortalama Ticari Kredi Faiz Oranları 2025 Yılında Enflasyon Düzeltmesi Yapılacak mı? İşletmeler İçin Yeni Düzenleme! 2024 Aralık Sonunda Tüm Mükellefler Enflasyon Düzeltmesi Yapacak Mı? 2024 Aralık Sonunda Tüm Mükellefler Enflasyon Düzeltmesi Yapacak Mı? 2024 Yılı geçici vergi dönemlerinde enflasyon muhasebesi uygulanmayan firmalar 2024 sonunda enflasyon düzeltmesi yapacak mı? 2024 Sonunda Tasfiyeye Giren Şirketler Enflasyon Düzeltmesi Yapacak Mı? 31.12.2024 Tarihli enflasyon düzeltmesi hesabında kullanılacak parametreler belli oldu mu? 2024 Yılında tasfiyeye giren ve tasfiyesi devam eden şirketler enflasyon düzeltmesi yapacak mı? Kaynak: VUK 555 nı.lu Tebliğ Yasal Uyarı: Bu içerikte yer alan bilgi, görsel, tablolar, açıklama, yorum, analiz ve bir bütün olarak içeriğin tamamı sadece genel bilgilendirme amacıyla verilmiştir. Kişi veya kuruma özel profesyonel bir bilgilendirme ve yönlendirmede bulunma amacı güdülmemiştir. Konu ile benzerlik gösterse de her işletmenin kendi özel şartları nedeniyle farklı durumları olabilir. Bu nedenle, bu yazıda belirtilen içerikte yola çıkarak işletmenizi etkileyecek herhangi bir karar alıp uygulamaya geçmeden önce, uzmanına danışmanız menfaatiniz gereğidir. Muhasebenews veya ilişkili olduğu kişi veya kurumlardan hiç biri, bu belgede yer alan bilgi, tablo, görsel, görüş ve diğer türdeki tüm içeriklerin özel veya resmi, gerçek veya tüzel kişi, kurum ve organizasyonlar tarafından kullanılması sonucunda ortaya çıkabilecek zarar veya ziyandan sorumlu değildir.