İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı’nın 21/07/2015 tarihli özelgesi esas alınarak hazırlanmıştır. Giriş Damga Vergisi Kanunu kapsamına giren kağıtların kaydedildiği damga vergisi defterleri, işletmelerin vergi uyum süreçlerinin önemli bir parçasıdır. Özellikle çok sayıda sözleşme düzenleyen şirketlerde, bu kağıtların düzenli şekilde takip edilmesi hem mali denetim hem de iç kontrol açısından kritik öneme sahiptir. Bu yazıda, ABC Anonim Şirketi örneği üzerinden bir işletmenin iki ayrı damga vergisi defteri tutup tutamayacağı konusu teknik bir bakış açısıyla ele alınmaktadır. Değerlendirme, yalnızca ilgili özelgede yer verilen olay akışına dayanılarak yapılmaktadır. Örnekteki Olayın Teknik Özeti ABC A.Ş., kiralama sözleşmeleri ile diğer damga vergisine tabi kağıtları şirket bünyesinde ayrı ayrı takip etmek istemektedir. Bu nedenle iki ayrı damga vergisi defteri tutma arzusu ortaya çıkmıştır.ABC A.Ş. bu talebin, Vergi Usul Kanunu ve Damga Vergisi Kanunu çerçevesinde mümkün olup olmadığını İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığından özelge yoluyla sormuştur. Damga Vergisi Defterinin Hukuki Niteliği 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 220. maddesinde tasdike tabi defterler sayılmış, ancak “damga vergisi defteri” bu listede yer almamıştır.Buna karşılık: 16 Seri No’lu Damga Vergisi Genel Tebliği anonim şirketler gibi bazı kuruluşların sürekli damga vergisi mükellefiyeti tesis ettirmesini, 20 Seri No’lu Tebliğ ise bu kuruluşların damga vergisi defteri tutmasını, noterden tasdik ettirmesini ve VUK’un kayıt nizamına uymasını zorunlu kılmıştır. Bu nedenle her anonim şirket, düzenlediği kağıtlara ilişkin damga vergisi işlemlerini tek bir defter üzerinden yürütmekle yükümlüdür. İki Ayrı Damga Vergisi Defteri Tutmak Mümkün mü? Özelgede yapılan açıklamaya göre: Şirketin taraf olduğu tüm sözleşmeler, taahhütnameler, protokoller ve damga vergisine tabi diğer kağıtlartek bir damga vergisi defterinde takip edilmelidir. Kağıt türlerine göre (örneğin “kiralama sözleşmeleri defteri” ve “diğer kağıtlar defteri” şeklinde) ayrı defter tutulması mümkün değildir. Bu düzenleme, damga vergisinin doğduğu işlemlerin tek bir kayıt ortamında izlenmesini ve idarece yapılacak olası denetimlerde bütünlüğün sağlanmasını amaçlamaktadır. Sonuç Özelgede yer verilen açıklamalar çerçevesinde: Bir işletmenin, özellikle anonim şirketlerin, tek bir damga vergisi defteri tutması zorunludur. İşletmedeki kağıt türlerinin farklı olması, defterlerin ayrı tutulmasına gerekçe oluşturmaz. Damga vergisi defteri, noter tasdiki ve kayıt düzeni açısından Vergi Usul Kanunu hükümlerine tabidir. ABC A.Ş. özelinde olduğu gibi, şirketlerin tüm damga vergisine tabi işlemlerini birleşik ve tek bir damga vergisi defteri üzerinden takip etmesi hem yasal zorunluluk hem de uyum açısından gereklidir. Sık Sorulan Sorular – 10 Soru ve 10 Cevap Tablosu SoruCevapDamga vergisi defteri nedir?Damga vergisine tabi kağıtların kaydedildiği, noter tasdikli özel bir defterdir.İki ayrı damga vergisi defteri tutulabilir mi?Hayır. Tüm kağıtlar tek defterde takip edilmelidir.Damga vergisi defteri VUK’a tabi midir?Evet, VUK’un kayıt nizamı ve tasdik hükümleri uygulanır.Hangi şirketlerin damga vergisi defteri tutması zorunludur?Anonim şirketler gibi sürekli damga vergisi mükellefiyeti bulunan işletmeler.Kiralama sözleşmeleri ayrı bir deftere kaydedilebilir mi?Hayır, tüm işlemler birleşik tek defterde gösterilir.Defter noter tasdikli olmak zorunda mı?Evet, 20 Seri No’lu Tebliğe göre noterce tasdik edilmelidir.Damga vergisi defteri tasdike tabi defter midir?VUK’ta sayılmamış olsa da tebliğ gereği tasdik edilmesi zorunludur.Kağıt türüne göre ayrı defter tutulursa sonuç ne olur?Mevzuata aykırılık oluşur ve idari yaptırım riski doğar.Defterde hangi belgeler gösterilir?Şirketin taraf olduğu tüm damga vergisine tabi kağıtlar.Özelgede yer verilen yükümlülüğün dayanağı nedir?16 ve 20 Seri No’lu Damga Vergisi Genel Tebliğleri ile VUK kayıt düzeni hükümleri. ÖRNEK ÖZELGE T.C.GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞIMükellef Hizmetleri Usul Grup Müdürlüğü   Sayı:11395140-105[171-2015/VUK2/8406]-6939721/07/2015Konu:İşletme bünyesinde iki ayrı damga vergisi defteri tutulmasının mümkün olup olmadığı              İlgi özelge talep formunuzdan; şirketinizin taraf olduğu kiralama sözleşmeleri ile yine şirketinizin taraf olduğu ve damga vergisine tabi diğer kağıtları ayrı ayrı takip edebilmeniz amacıyla iki ayrı damga vergisi defteri tutmanızın mümkün olup olmadığı hususunda görüş talep edildiği anlaşılmıştır.             213 sayılı Vergi Usul Kanununun 220 nci maddesinde, tasdike tabi defterler sayılmış olup, aynı Kanunun 221 ve 223 üncü maddelerinde de tasdik zamanı ve tasdik makamına ait hükümlere yer verilmiştir.             Vergi Usul Kanununda sayılan tasdike tabi defterler arasında “Damga vergisi defteri” yer almamakta olup, 16 seri nolu Damga Vergisi Kanunu Genel Tebliğinde sayılmak suretiyle belirlenen kuruluşlardan olan anonim şirketlerin sürekli damga vergisi mükellefiyeti tesis ettireceğine; 20 seri nolu Damga Vergisi Kanunu Genel Tebliğinde ise belirlenen bu kuruluşların makbuz karşılığı ve istihkaktan kesinti yapılması şeklindeki ödemelerini kaydetmek için “Damga vergisi defteri” adı altında özel bir defter tutacağı, bu defterin tutulmasında, Vergi Usul Kanununun kayıt nizamı ve tasdik zamanına ilişkin 215-219 uncu ve 221 inci maddelerindeki hükümlere uyulacağı ve söz konusu defterin notere tasdik ettirileceğine ilişkin açıklamalar yer almaktadır.              Buna göre, şirketinizin taraf olduğu kağıtlara ilişkin olarak tek bir damga vergisi defteri tutması gerekmekte olup bu deftere ilaveten kağıt türü itibarıyla ayrı bir damga vergisi defteri tutulması mümkün bulunmamaktadır.              Bilgi edinilmesini ve gereğini rica ederim. ÖNERİLEN DİĞER İÇERİKLER Satış Anında Yapılan İskontoların Muhasebeleştirilmesi: Hangi Hesaplar Kullanılmalı? Kaynak: GİB Özelge Yasal Uyarı: Bu içerikte yer alan bilgi, görsel, tablolar, açıklama, yorum, analiz ve bir bütün olarak içeriğin tamamı sadece genel bilgilendirme amacıyla verilmiştir. Kişi veya kuruma özel profesyonel bir bilgilendirme ve yönlendirmede bulunma amacı güdülmemiştir. Konu ile benzerlik gösterse de her işletmenin kendi özel şartları nedeniyle farklı durumları olabilir. Bu nedenle, bu yazıda belirtilen içerikte yola çıkarak işletmenizi etkileyecek herhangi bir karar alıp uygulamaya geçmeden önce, uzmanına danışmanız menfaatiniz gereğidir. Muhasebenews veya ilişkili olduğu kişi veya kurumlardan hiç biri, bu belgede yer alan bilgi, tablo, görsel, görüş ve diğer türdeki tüm içeriklerin özel veya resmi, gerçek veya tüzel kişi, kurum ve organizasyonlar tarafından kullanılması sonucunda ortaya çıkabilecek zarar veya ziyandan sorumlu değildir.