İşverenler tarafından personele sağlanan ulaşım kartları, hem işyeri giderlerinin düzenlenmesi hem de çalışan maliyetlerinin optimize edilmesi açısından sık başvurulan bir uygulamadır. Ancak bu uygulamanın vergisel açıdan nasıl değerlendirileceği konusu, hem insan kaynakları hem de muhasebe departmanları için dikkat gerektiren bir alan haline gelmiştir. Bu yazımızda, personele İstanbulkart gibi toplu taşıma kartları verilmesi halinde gelir vergisi ve damga vergisi uygulamalarını mevzuat çerçevesinde açıklıyoruz. Ulaşım Kartları Ücret Sayılır mı? 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun 61. maddesine göre, işverence personele sağlanan her türlü menfaat (para, ayın, ulaşım yardımı vb.) ücret kapsamına girer. Bu nedenle, işverenin personele sağladığı İstanbulkart gibi toplu taşıma kartları da esasen ücret niteliğindedir. Ancak, aynı Kanunun 23. maddesinde yapılan düzenlemeyle, bu tür ulaşım ödemeleri bazı şartlar altında gelir vergisinden istisna edilmiştir. Ulaşım Kartı Hangi Durumda Vergiden İstisna Edilir? Gelir Vergisi Kanunu’na göre, işyerine gidip gelmeleri için personele toplu taşıma kartı verilmesi durumunda, bu kartlara yüklenen bedellerin belirli şartları taşıması halinde gelir vergisinden muaf olması mümkündür. Bu şartlar şunlardır: İşverenin taşıma hizmeti sunmuyor olması Kartın yalnızca toplu taşımada geçerli olması Ödemenin yalnızca çalışılan günlere ilişkin olması Günlük ulaşım tutarının 2025 yılı için belirlenen 126 TL + KDV’yi (yıllara göre güncellenir) aşmaması Harcamanın belgelendirilmiş olması Bu koşullar sağlanıyorsa, yüklenen tutar ücret olarak vergilendirilmez. Bordroda Gösterilmesi Gerekir mi? Evet. İstisna kapsamında da olsa personele sağlanan ulaşım menfaatinin bordroda gösterilmesi gerekir. Bordroda belirtilen tutar, hem işveren yükümlülüklerinin doğru hesaplanması hem de olası denetimlerde belgelendirme açısından önemlidir. Günlük Tutar Sınırı Aşılırsa Ne Olur? Belirlenen günlük sınır aşıldığında, sadece aşan kısım ücret olarak değerlendirilir ve gelir vergisine tabidir. Örneğin, günlük 126 TL + KDV yerine 150 TL + KDV yüklenmişse, 24 TL + KDV’lik kısım vergiye tabidir. Damga Vergisi Uygulaması Nasıldır? Damga Vergisi Kanunu’na göre, ücret niteliğindeki ödemeler için düzenlenen kağıtlar damga vergisine tabidir. Ancak Gelir Vergisi Kanunu’nun 23. maddesinde belirtilen istisna kapsamındaki tutar için damga vergisi uygulanmaz. Bu nedenle, ulaşım kartına yüklenen tutar istisna sınırları içindeyse hem gelir vergisinden hem de damga vergisinden muaftır. Aşan tutarlar için ise damga vergisi hesaplanması gerekir. İstanbulkart Uygulamasında Muhasebe Süreci Nasıl Olmalı? Ulaşım kartlarının yalnızca toplu taşıma amaçlı kullanılmasını sağlayacak şekilde düzenlenmesi gerekir. Yapılan yüklemeler personele ait çalışılan gün sayısıyla orantılı olmalıdır. Harcamalar fatura ve banka kayıtlarıyla desteklenmelidir. Bordroda her çalışana sağlanan ulaşım bedeli ayrı ayrı belirtilmelidir. Sonuç Personelin ulaşım ihtiyacının karşılanması amacıyla İstanbulkart gibi toplu taşıma kartlarına yüklenen bedeller, mevzuatta öngörülen sınırlar ve şartlar dâhilinde gelir ve damga vergisinden istisna tutulabilir. Ancak uygulamanın doğru yönetilmesi, muhasebe kayıtlarının tam tutulması ve her yıl belirlenen günlük tutar sınırlarının yakından takip edilmesi gerekir. Bu konuda yapılacak hatalı uygulamalar, hem işveren açısından cezai sonuçlar doğurabilir hem de çalışanla olan ilişkiyi olumsuz etkileyebilir. Bu nedenle, vergi mevzuatına hâkim mali müşavir ya da muhasebe uzmanlarının süreci yönetmesi tavsiye edilir. ÖRNEK ÖZELGE T.C.GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞIİstanbul Vergi̇ Dairesi̇ BaşkanlığıGelir Kanunları Diğer Vergiler Grup Müdürlüğü    Sayı:E-97895701-155[2021/34]-44219421.04.2022Konu:Personele ait ulaşım kartları (İstanbulkart) için ödenen tutarların vergilendirilmesi  İlgide kayıtlı özelge talep formunuzun incelenmesinden, Şirketinizin Elektronik Para ve Ödeme Hizmetleri A.Ş.’ye kurumsal başvuru yaparak İETT elektronik kart satın aldığı, temin edilen İstanbulkartların şirket personeline teslim edildiği, söz konusu karta aylık abonman bedeli olarak 275 TL yüklenerek personelin yol ihtiyacının karşılandığı, Şirket adına satın alınarak İstanbulkarta yüklenen yol paralarının bordroda gösterilmesi halinde damga vergisi ödenip ödenmeyeceği hususunda görüş talep edildiği anlaşılmaktadır. Gelir Vergisi Kanunu Yönünden   : 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun; – 61 inci maddesinde “Ücret, işverene tabi ve belirli bir işyerine bağlı olarak çalışanlara hizmet karşılığı verilen para ve ayınlar ile sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaatlerdir. Ücretin ödenek, tazminat, kasa tazminatı (Mali sorumluluk tazminatı), tahsisat, zam, avans, aidat, huzur hakkı, prim, ikramiye, gider karşılığı veya başka adlar altında ödenmiş olması veya bir ortaklık münasebeti niteliğinde olmamak şartı ile kazancın belli bir yüzdesi şeklinde tayin edilmiş bulunması onun mahiyetini değiştirmez.”, – 23 üncü maddesinde, “Aşağıda yazılı ücretler Gelir Vergisinden istisna edilmiştir; … 10) Hizmet erbabının toplu olarak işyerlerine gidip gelmelerini sağlamak maksadıyla işverenler tarafından yapılan taşıma giderleri (7194 sayılı kanunun 11 inci maddesiyle eklenen parantez içi hüküm; Yürürlük: 01.01.2020) (İşverenlerce taşıma hizmeti verilmeyen durumlarda, çalışılan günlere ait bir günlük ulaşım bedelinin 10 (313 Seri No’lu Gelir Vergisi Genel Tebliği ile 2021 yılında uygulanmak üzere 13 TL.) Türk lirasını aşmaması ve buna ilişkin ödemenin toplu taşıma kartı, bileti veya bu amaçla kullanılan ödeme araçlarının temini şeklinde yapılması şarttır. Ödemenin bu tutarı aşması hâlinde aşan kısım ile hizmet erbabına ulaşım bedeli olarak nakden yapılan ödemeler ve bu amaçla sağlanan menfaatler ücret olarak vergilendirilir. Bu istisnanın uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye Hazine ve Maliye Bakanlığı yetkilidir.); …” hükümlerine yer verilmiştir. Aynı Kanunun 94 üncü maddesinin birinci fıkrasında tevkifat yapmak zorunda olan mükellefler sayılmış olup aynı fıkranın (1) numaralı bendinde de hizmet erbabına ödenen ücretler ile 61 inci maddede yazılı olup ücret sayılan ödemelerden Gelir Vergisi Kanununun 103 ve 104 üncü maddelerine göre gelir vergisi tevkifatı yapılması gerektiği hüküm altına alınmıştır. Öte yandan, 311 seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliğinin “İstisnanın kapsamı ve uygulaması” başlıklı 8 inci maddesinde, “(1) 193 sayılı Kanunun 23 üncü maddesinin birinci fıkrasının (10) numaralı bendi hükmüne istinaden, hizmet erbabının toplu olarak işyerlerine gidip gelmelerini sağlamak maksadıyla vasıta temini veya hizmet satın alınması suretiyle işverenler tarafından yapılan taşıma giderleri nedeniyle hizmet erbabına sağlanan menfaatlere uygulanan gelir vergisi istisnası devam etmektedir. (2) 7194 sayılı Kanunla, 1/1/2020 tarihinden itibaren elde edilen ücret gelirlerine uygulanmak üzere, 193 sayılı Kanunun 23 üncü maddesinin birinci fıkrasının (10) numaralı bendine eklenen parantez içi hükümle, işverenler tarafından hizmet erbabının toplu olarak işyerlerine gidip gelmelerine yönelik taşıma hizmeti verilmediği durumlarda, hizmet erbabına verilen toplu taşıma kartı, bileti veya bu amaçla kullanılan ödeme araçları için yapılan ödemeler nedeniyle sağlanan menfaatler de istisna kapsamına alınmıştır. (3) Hizmet erbabının toplu taşıma kartı, bileti veya bu amaçla kullanılan ödeme araçlarının temini suretiyle sağlanan menfaatlere ilişkin istisnadan faydalanılabilmesi için; a) İşveren tarafından, hizmet erbabının toplu olarak işyerlerine gidip gelmelerini sağlamak maksadıyla ulaşım vasıtası temini veya hizmet satın alınması suretiyle taşıma hizmeti verilmiyor olması, b) Taşıma kartı, bileti veya bu amaçla kullanılan ödeme araçlarının, münhasıran hizmet erbabının işyerine gidip gelmesi için kullanacağı toplu taşıma araçlarında geçerli olması (Ulaşım bedeli için yüklenen tutarın sadece ulaşımda kullanılabilecek şekilde sınırlandırıldığı başka amaçlarla da kullanılabilen ödeme araçlarının kullanımı bu şartın ihlali sayılmaz), c) Yapılan ödemenin fiilen çalışılan günlerle sınırlı olması, ç) Ulaşım bedelinin günlük belirlenen tutarı (2021 yılı için 13 TL) aşmaması, d) Toplu taşıma kartı, bileti veya bu amaçla kullanılan ödeme araçlarının teminine ilişkin harcamaların belgelendirilmesi, gerekmektedir. … (8) 213 sayılı Kanunun 238 inci maddesinin birinci fıkrasında, işverenlerin her ay ödedikleri ücretler için ücret bordrosu tutmaya mecbur oldukları hükme bağlanmıştır. Dolayısıyla, işverenlerce hizmet erbabına, işyerine gidip gelmesi için toplu taşıma kartı, bileti veya bu amaçla kullanılan ödeme araçları vermek suretiyle sağlanan menfaatlerin vergiden istisna edilecek kısmının da ücret bordrosunda gösterilmesi gerekmektedir. …” açıklamalarına yer verilmiştir. Bu hüküm ve açıklamalara göre, işveren tarafından hizmet erbabına taşıma gideri ödenmesi suretiyle sağlanan menfaatler, Gelir Vergisi Kanununun 61 inci maddesi kapsamında ücret olarak değerlendirilmekte ve yukarıda belirtilen şartlarla gelir vergisinden istisna edilmektedir. Buna göre, personelin ulaşım ihtiyacının karşılanması amacıyla temin edilen ulaşım kartlarına yüklenen bedellerin, çalışılan günlerin karşılığı olması ve günlük belirlenen tutarın aşılmaması kaydıyla, gelir vergisinden istisna edilmesi mümkün bulunmaktadır. Diğer taraftan, bu kapsamda sağlanan menfaatlerin vergiden istisna edilecek kısmının da ücret bordrosunda gösterilmesi gerekmektedir. Damga Vergisi Kanunu Yönünden   : 488 sayılı Damga Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde, bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kağıtların damga vergisine tabi olduğu, bu Kanundaki kağıtlar teriminin, yazılıp imzalanmak veya imza yerine geçer bir işaret konmak suretiyle düzenlenen ve herhangi bir hususu ispat veya belli etmek için ibraz edilebilecek olan belgeler ile elektronik imza kullanılmak suretiyle manyetik ortamda ve elektronik veri şeklinde oluşturulan belgeleri ifade edeceği; 3 üncü maddesinde, damga vergisinin mükellefinin kağıtları imza edenler olduğu; 9 uncu maddesinde ise bu Kanuna ekli (2) sayılı tabloda yazılı kağıtlar damga vergisinden müstesna olduğu hükümlerine yer verilmiştir. Kanuna ekli (1) sayılı tablonun “IV. Makbuzlar ve diğer kağıtlar” başlıklı bölümünün 1/b fıkrasında, maaş, ücret, gündelik, huzur hakkı, aidat, ihtisas zammı, ikramiye, yemek ve mesken bedeli, harcırah, tazminat ve benzeri her ne adla olursa olsun hizmet karşılığı alınan paralar (avans olarak ödenenler dahil) için verilen makbuzlar ile bu paraların nakden ödenmeyerek kişiler adına açılmış veya açılacak cari hesaplara nakledildiği veya emir ve havalelerine tediye olunduğu takdirde nakli veya tediyeyi temin eden kağıtların nispi damga vergisine tabi olduğu hüküm altına alınmıştır. Aynı Kanuna ekli (2) sayılı tablonun “IV- Ticari ve medeni işlerle ilgili kağıtlar” başlıklı bölümünün (34) numaralı fıkrasında ise, Gelir Vergisi Kanununun 23 üncü maddesinde belirtilen ücretlere ilişkin kağıtların damga vergisinden istisna olduğu hükme bağlanmıştır.  Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde, şirketiniz personelinin ulaşım ihtiyacının karşılanması amacıyla temin edilen ulaşım kartlarına yüklenen bedelleri ihtiva eden ücretin ödenmesine ilişkin kağıtların, söz konusu bedellerin Gelir Vergisi Kanununun 23 üncü maddesinin 10 uncu fıkrası kapsamında gelir vergisinden istisna edilen kısmının damga vergisinden de istisna tutulması, istisna edilen tutarı aşan kısmının ise 488 sayılı Kanuna ekli (1) sayılı tablonun IV/1-b fıkrasına göre nispi damga vergisine tabi tutulması gerekmektedir. … Sıkça Sorulan Sorular ve Cevapları Personeline toplu taşıma kartı veren işverenler bu uygulamayı nasıl vergilendirmelidir?İşverenler tarafından personele verilen İstanbulkart gibi toplu taşıma kartları, Gelir Vergisi Kanunu’nun 61. maddesi gereği ücret olarak değerlendirilir. Ancak bazı şartlar sağlandığında bu ödemeler gelir vergisinden istisna tutulabilir. Ulaşım kartı ödemeleri hangi şartlarla gelir vergisinden istisna edilir?Ulaşım bedeli, işverenin taşıma hizmeti sunmadığı durumlarda verilir, yalnızca çalışılan günleri kapsar, günlük tutar sınırını (2025 yılı için 126 TL + KDV) aşmaz, sadece toplu taşımada kullanılır ve belgelendirilirse gelir vergisi istisnası uygulanabilir. İşverenin taşıma hizmeti sunması durumunda istisna uygulanır mı?Hayır. Eğer işveren çalışanların işyerine ulaşımını doğrudan sağlıyorsa, ayrıca kart verilmesi durumunda bu ödemeler gelir vergisine tabi olur. Toplu taşıma kartına günlük limitin üzerinde yükleme yapılırsa ne olur?Günlük belirlenen tutarı aşan kısım, ücret olarak değerlendirilir ve aşan tutar gelir vergisine tabi tutulur. İstanbulkart gibi kartlara yükleme yapıldığında bordroda nasıl gösterilmelidir?Kartlara yüklenen ve istisna kapsamında değerlendirilen tutarlar bordroda ayrıca belirtilmelidir. Bordroda yer almayan ödemeler istisna kapsamı dışında kalabilir. Belgelendirme zorunluluğu var mı?Evet. Ulaşım kartlarına yapılan ödemelerin belgeye dayandırılması zorunludur. Fatura veya benzeri geçerli belgelerle bu harcamaların muhasebe kayıtlarına alınması gerekir. Ulaşım kartlarının vergisel durumu damga vergisi açısından nasıldır?Gelir vergisinden istisna edilen tutarlar, Damga Vergisi Kanunu uyarınca da vergiden istisnadır. Ancak istisna sınırını aşan kısım için damga vergisi uygulanır. Damga vergisi hangi belgeler için doğar?Personelin ücret ödemelerine ilişkin bordrolar, makbuzlar veya ödeme belgeleri üzerinden damga vergisi doğabilir. Gelir Vergisi Kanunu’ndaki istisna kapsamındaki ödemeler bu vergiden muaftır. İşverenin muhasebe kayıtlarında nasıl işlem yapılmalıdır?Her çalışanın ulaşım kartı bedeli ayrı ayrı bordroya yazılmalı, bu ödemeler fiilen çalışılan günlerle orantılı olmalı ve yüklemelere ilişkin belgeler saklanmalıdır. İşveren açısından yanlış uygulamanın sonuçları ne olur?Belgelendirme yapılmayan, günlük tutarı aşan veya bordroda gösterilmeyen ödemeler vergiye tabi olur. Ayrıca geçmişe dönük olarak vergi cezası ve gecikme faizi de uygulanabilir. ÖNERİLEN VİDEO İÇERİK Kaynak: GİB Özelge Yasal Uyarı: Bu içerikte yer alan bilgi, görsel, tablolar, açıklama, yorum, analiz ve bir bütün olarak içeriğin tamamı sadece genel bilgilendirme amacıyla verilmiştir. Kişi veya kuruma özel profesyonel bir bilgilendirme ve yönlendirmede bulunma amacı güdülmemiştir. Konu ile benzerlik gösterse de her işletmenin kendi özel şartları nedeniyle farklı durumları olabilir. Bu nedenle, bu yazıda belirtilen içerikte yola çıkarak işletmenizi etkileyecek herhangi bir karar alıp uygulamaya geçmeden önce, uzmanına danışmanız menfaatiniz gereğidir. Muhasebenews veya ilişkili olduğu kişi veya kurumlardan hiç biri, bu belgede yer alan bilgi, tablo, görsel, görüş ve diğer türdeki tüm içeriklerin özel veya resmi, gerçek veya tüzel kişi, kurum ve organizasyonlar tarafından kullanılması sonucunda ortaya çıkabilecek zarar veya ziyandan sorumlu değildir.