Muhasebe Haberleri
Serbest Meslek Erbapları e-Fatura Zorunluluğu Kapsamında mı?
2024 yılı cirosu 3 milyon TL’yi aşan serbest meslek erbapları, 1 Temmuz 2025 itibarıyla e-Fatura sistemine geçmek zorunda kalabilir. Uygulamadaki belirsizlikleri ve Gelir İdaresi’nin yaklaşımını bu yazıda ele aldık.
Serbest meslek erbapları e-Fatura sistemine geçmek zorunda mı?
Bu soru, son aylarda meslek mensuplarının en çok tartıştığı konulardan biri. Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından yayımlanan 509 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği, bu soruya büyük ölçüde açıklık getiriyor.
e-Fatura Geçiş Zorunluluğu Kimleri Kapsıyor?
509 Sıra No.lu Tebliğ’e göre, 2022 veya sonrası hesap dönemlerinde brüt satış hasılatı (veya satışlar ile gayrisafi iş hasılatı) 3 milyon TL ve üzeri olan mükellefler, bu rakama ulaştıkları yılın ertesi yılının 7. ayı başı itibariyle e-Fatura uygulamasına geçmek zorundalar.
Buradaki kritik ifade: gayrisafi iş hasılatı. Bu tanım, Gelir İdaresi’nin güncel yorumuna göre, serbest meslek kazançlarını da kapsıyor.
Serbest Meslek Makbuzu ve e-SMM Yükümlülüğü
Serbest meslek erbaplarının hâlihazırda mesleki gelirleri için e-Serbest Meslek Makbuzu (e-SMM) düzenleme zorunluluğu bulunuyor. Ancak mesele, serbest meslek mensubunun alış ve giderlerine ilişkin faturalarda e-Fatura kullanıcısı olup olmaması gerektiği noktasında düğümleniyor.
Önceki Dönem Uygulamaları Ne Diyordu?
509 Sıra No.lu Tebliğ yürürlüğe girmeden önce, 421 Sıra No.lu Tebliğ ve buna istinaden verilen 2018 tarihli özelge, serbest meslek erbabının e-Fatura sistemine isteğe bağlı geçiş yapabileceğini ve kağıt makbuz düzenlemeye devam edebileceğini belirtiyordu.
Ancak bu özelge kağıt e-SMM yönünden artık güncelliğini yitirmiş durumda. Mevcut mevzuat ve şu an için adı geçen özelge hali hazırda yürürlükte olduğu için Gelir İdaresi’nin yaklaşımı, serbest meslek erbaplarının alış ve gider faturaları alıcısı olarak e-Fatura sistemine dâhil olması görüşünde.
2024 Yılı Cirosu 3 Milyonu Aşanlar Ne Yapmalı?
Cirosu 3 milyon TL’yi geçen serbest meslek erbaplarının, 1 Temmuz 2025 itibarıyla e-Fatura sistemine geçmeleri öneriliyor. Bu hem cezai yaptırımlardan kaçınmak hem de sistemin sağladığı avantajlardan faydalanmak açısından önemli.
Bu konuda Gelir İdaresi’nin daha net bir açıklama yapması beklenmekle birlikte, İSMMMO’nun aşağıdaki duyurusunda da belirtildiği üzere tedbirli davranmakta ve e-Fatura’ya geçiş hazırlıklarını şimdiden yapmakta fayda var.
10 Soru 10 Cevap:
1. Serbest meslek erbaplarından hangileri 1.7.2025 tarihinde e-Fatura sistemine geçmek zorunda mı?2024 yılı Cirosu 3 milyon TL’yi aşanlar için e-Fatura geçişi zorunludur.
2. Bu ciro sınırı hangi yıl için geçerli?2022 ve sonrasındaki hesap dönemleri için geçerlidir.
3. 2024 yılı cirosu 3 milyon TL’yi geçen biri ne zaman geçmeli?1 Temmuz 2025 itibarıyla e-Fatura’ya geçmelidir.
4. Sadece e-SMM düzenlemek yeterli mi?Gelirleri için e-SMM düzenlenmeye devam edilecektir. Alış ve giderlerde de e-Fatura sistemine dâhil olunması gerekebilir.
5. Eski özelgedeki tüm hususlar hâlâ geçerli mi?Hayır, bahse konu edilen özelgedeki bazı hususlar 509 Sıra No.lu Tebliğ ile güncelliklerini yitirmiştir.
6. e-Fatura sistemine geçmek için başvuru şart mı?Evet, Gelir İdaresi sistemine kayıt yapılmalıdır.
7. Gider belgelerinde e-Fatura kullanmak zorunlu mu?Ciro sınırını aşanlar için, e-Fatura kullanıcılarından alınan gider belgeleri e-Fatura olmalıdır.
8. Geçiş yapmayanlar için ceza var mı?Evet, Vergi Usul Kanunu çerçevesinde usulsüzlük cezaları uygulanabilir.
9. e-Fatura’ya geçiş için teknik altyapı gerekiyor mu?Evet, özel entegratör veya GİB portal üzerinden işlem yapılabilir.
10. Gelir İdaresi daha açık bir açıklama yapacak mı?Bekleniyor ancak mevcut yaklaşım geçiş yönündedir.
İSMMMO
Duyuru
26.06.2025
SERBEST MESLEK ERBAPLARININ E-FATURA UYGULAMASINA DÂHİL OLUP OLMAMASI HAKKINDA
Son zamanlarda serbest meslek erbaplarının e-Fatura uygulamasına dâhil olup olmaması hususu, meslek camiamızda tartışılmaktadır.
Bilindiği üzere, 509 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile yapılan düzenlemeye göre; 2022 veya müteakip hesap dönemlerinde, brüt satış hasılatı (veya satışlar ile gayrisafi iş hasılatı) 3 milyon TL ve üzeri olan mükelleflerin, ilgili hesap dönemini izleyen yılın yedinci ayı başından itibaren e-Fatura uygulamasına geçmeleri; e-Fatura sistemine kayıtlı diğer kullanıcılara faturalarını e-Fatura olarak düzenlemeleri ve bukullanıcılardan gelen faturaları da e-Fatura olarak almaları zorunludur.
Aynı tebliğ uyarınca, serbest meslek faaliyetinde bulunan mükelleflerin, mesleki faaliyetlerine ilişkin her türlü tahsilat için e-Serbest Meslek Makbuzu (e-SMM) düzenlemeleri zorunludur.
Ancak tartışma konusu olan husus; serbest meslek erbaplarının alış ve giderlerine ilişkin belgelerde e-Fatura sistemine dâhil olma zorunluluğunun bulunup bulunmadığıdır.
509 Sıra No.lu Tebliğ yayımlanmadan önce yürürlükte bulunan 421 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği döneminde, Gelir İdaresi Başkanlığı’nın 12.06.2018 tarihli ve 11395140-105[VUK-1-20506]-549254 sayılı özelgesinde; e-Fatura sistemine isteğe bağlı olarak dâhil olan serbest meslek erbaplarının kâğıt ortamda Serbest Meslek Makbuzu düzenlemeye devam edebilecekleri, e-Fatura kullanıcıları tarafından bu mükellefleredüzenlenecek faturaların ise e-Fatura kapsamında olması gerektiği belirtilmiştir.
Ancak söz konusu özelge, 509 Sıra No.lu Tebliğ yürürlüğe girmeden önce verilmiştir. Dolayısıyla bu görüş, güncel düzenlemeleri tam olarak yansıtmamaktadır.
İdarenin güncel yaklaşımı, 509 Sıra No.lu Tebliğ’de yer alan parantez içi ifadede geçen “gayrisafi iş hasılatı” ifadesinin serbest meslek ücretini de kapsadığı yönündedir. Bu kapsamda, yıllık gayrisafi iş hasılatı 3.000.000 TL’yi aşan serbest meslek erbaplarının, e-Fatura sistemine kayıtlı kullanıcılardan yaptıkları alış ve giderler için kendilerine e-Fatura düzenlenmesinin gerektiği şeklindedir.
Gelir İdaresi Başkanlığı’nın bu konuda daha açık ve net bir açıklama yapmasına ihtiyaç duyulmakla birlikte, serbest meslek erbaplarının olası bir cezai yaptırımla karşılaşmamaları ve sistemin sağladığı kolaylıklardan faydalanmaları adına, 2024 yılı cirosu 3.000.000 TL’yi aşan serbest meslek erbaplarının, 01.07.2025 tarihinden itibaren e-Fatura sistemine kayıt yaptırmaları tavsiye edilmektedir.
Saygılarımızla.Erol DemirelOda Başkanı
Serbest Meslek Erbabının Alış Faturaları İçin e-Faturaya Geçme Zorunluluğu Hakkında Özelge
Kaynak: GİB Özelge
Yasal Uyarı: Bu içerikte yer alan bilgi, görsel, tablolar, açıklama, yorum, analiz ve bir bütün olarak içeriğin tamamı sadece genel bilgilendirme amacıyla verilmiştir. Kişi veya kuruma özel profesyonel bir bilgilendirme ve yönlendirmede bulunma amacı güdülmemiştir. Konu ile benzerlik gösterse de her işletmenin kendi özel şartları nedeniyle farklı durumları olabilir. Bu nedenle, bu yazıda belirtilen içerikte yola çıkarak işletmenizi etkileyecek herhangi bir karar alıp uygulamaya geçmeden önce, uzmanına danışmanız menfaatiniz gereğidir. Muhasebenews veya ilişkili olduğu kişi veya kurumlardan hiç biri, bu belgede yer alan bilgi, tablo, görsel, görüş ve diğer türdeki tüm içeriklerin özel veya resmi, gerçek veya tüzel kişi, kurum ve organizasyonlar tarafından kullanılması sonucunda ortaya çıkabilecek zarar veya ziyandan sorumlu değildir.
