İşletmelerin farklı adreslerde birden fazla şube üzerinden faaliyet göstermesi, tevsik zorunluluğu uygulamasında çeşitli teknik sorunlara yol açmaktadır. Özellikle aynı müşteri tarafından aynı gün içinde birden fazla şubeden yapılan mal veya hizmet alımlarında, 30.000 TL’lik tevsik limitinin nasıl uygulanacağı önem taşımaktadır. İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı tarafından verilen 10.02.2016 tarihli özelgede, şubeler tarafından yapılan tahsilat ve ödemelerde tevsik zorunluluğunun nasıl değerlendirileceği detaylı biçimde açıklığa kavuşturulmuştur. 1) Tevsik Zorunluluğunun Hukuki Temeli Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 257. maddesi Maliye Bakanlığına: Tahsilat ve ödemelerin, Banka veya finansal kurumlar aracılığıyla yapılması, Bu işlemlerin bu kurumlara ait belgelerle tevsik edilmesi zorunluluğunu getirme yetkisini vermektedir. Bu yetki doğrultusunda yayımlanan 459 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği, uygulamanın esaslarını belirlemektedir. 2) 30.000 TL Tevsik Sınırı Nasıl Uygulanır? 459 No.lu Tebliğe göre: Aynı kişi veya kurumla aynı gün içinde yapılan tahsilat ve ödemelerin toplamı 30.000 TL’yi aşarsa, İşlemlerin her biri tek başına 30.000 TL’nin altında olsa bile, Limitin aşıldığı işlem dahil tüm tahsilat ve ödemeler finansal kurumlar aracılığıyla yapılmak zorundadır. Bu uygulama, gün içindeki toplam işlem hacmini dikkate alır. 3) Şubeler Arası İşlemlerde Tevsik Zorunluluğu Nasıl Hesaplanır? Özelgeye göre kritik nokta merkez ve şubelerin defter düzenidir. A. Merkez ve Şubeler Aynı Defterde İzleniyorsa Tüm şubeler tek bir işletme gibi kabul edilir. Müşteri aynı gün içinde farklı şubelerden alış yapsa bile işlemler toplanır. Toplam 30.000 TL’yi aşarsa tevsik zorunluluğu doğar. İşlemler aracı finansal kuruluşlar üzerinden yapılmalıdır. B. Merkez ve Şubeler Ayrı Kanuni Defter Tutuyorsa Her şube bağımsız işletme gibi değerlendirilir. Tevsik zorunluluğu şube bazında ayrı ayrı hesaplanır. Aynı müşteri farklı şubelerden 30.000 TL üzeri mal alsa bile, Eğer her şube kendi içinde 30.000 TL altındaysa tevsik zorunluluğu doğmaz. 4. Tevsik Zorunluluğunun Uygulanmadığı Durumlarda Riskler İşlemlerin zamanında bankalar aracılığıyla yapılmaması durumunda: Ödeme ve tahsilatlar gider reddine, Özel usulsüzlük cezalarına, Karşı tarafla ilgili incelemelerde sorunlara neden olabilir. Bu nedenle şubeli işletmelerin defter düzenlerini, tahsilat süreçlerini ve günlük işlem takiplerini dikkatle organize etmeleri gerekmektedir. 10 Soru – 10 Cevap SoruCevap1. Tevsik zorunluluğu sınırı nedir?Aynı gün aynı kişiyle yapılan 30.000 TL üzeri işlemlerde zorunlu hale gelir.2. Şubeler aynı defteri tutuyorsa limit nasıl uygulanır?Tüm şubelerin işlemleri birleştirilir.3. Şubeler ayrı defter tutuyorsa ne olur?Her şube için tevsik sınırı ayrı ayrı değerlendirilir.4. Tevsik zorunluluğu hangi belgelere dayanır?Banka/finansal kurumlarca düzenlenen belgeler.5. Nakit tahsilat yapılabilir mi?Limit aşılmadıkça evet; aşılırsa hayır.6. Aynı müşteri farklı şubelerden alış yaparsa işlemler toplanır mı?Tek defter tutuluyorsa evet.7. Tevsik zorunluluğuna uyulmaması ne sonuç doğurur?Özel usulsüzlük cezası ve gider reddi.8. Aynı gün içinde birden fazla ödeme yapılırsa toplam dikkate alınır mı?Evet, aynı kişiyle işlem toplamı esas alınır.9. Tevsik zorunluluğu KDV için midir?Hayır, tüm ticari tahsilat ve ödemeler içindir.10. POS cihazıyla tahsilat tevsik yerine geçer mi?Evet, banka kanalıyla yapıldığı için geçerlidir. ÖRNEK ÖZELGE T.C.GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞIMükellef   Hizmetleri Usul Grup Müdürlüğü   Sayı:11395140-105[MÜK257-2015/VUK1-19509]-1098310/02/2016Konu:Şubeler tarafından yapılan tahsilat ve ödemelerde   tevsik zorunluluğu hk.                   İlgide kayıtlı özelge talep formunuzda; firmanızın değişik adreslerde … şubesinin olduğu ve her bir şubenin birbirinden bağımsız olarak ticari faaliyetine devam ettiği, bir firma tarafından aynı gün içerisinde farklı şubelerinizden mal alışında bulunulduğu, bu durumda aynı firma tarafından aynı gün içinde yapılan mal alışlarının şube bazında tevsik zorunluluğuna ilişkin haddi geçmediği ancak iki veya daha fazla şubeden yapılan mal alışlarının toplamının haddi geçtiği, şubeler bağımsız olduğu için bir müşterinin diğer şubelerinizden mal alımının takip edilemediği belirtilerek bu tür ödemelerin aracı finansal kurumlar kanalıyla yapılması gerekip gerekmediği konusunda Başkanlığımız görüşü talep edilmektedir.             213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 257 nci maddesinin birinci fıkrasının (2) numaralı bendinde Maliye Bakanlığına mükelleflere muameleleri ile ilgili tahsilat ve ödemelerini bankalar, benzeri finans kurumları veya posta idarelerince düzenlenen belgelerle tevsik etmeleri zorunluluğunu getirme ve bu zorunluluğun kapsamını ve uygulamaya ilişkin usul ve esaslarını belirleme yetkisi verilmiştir.             Konuyla ilgili yayımlanan 459 sıra numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinin (4.1.) bölümünde tevsik zorunluluğu kapsamında olanların, kendi aralarında ve tevsik zorunluluğu kapsamında olmayanlarla yapacakları, 7.000 TL’yi aşan tutardaki her türlü tahsilat ve ödemelerini aracı finansal kurumlar kanalıyla yapmalarının ve bu tahsilat ve ödemelerini söz konusu kurumlarca düzenlenen belgeler ile tevsik etmelerinin zorunlu olduğu, (4.1.1.) bölümünde ise aynı günde aynı kişi veya kurumlarla yapılan işlemlerin toplam tutarının belirlenen haddi aşması durumunda, işlemlerin her biri işlem bazında belirlenen haddin altında kalsa bile, aştığı işlemden itibaren işleme konu tahsilat ve ödemelerin de aracı finansal kurumlar aracılığıyla yapılmasının zorunlu olduğu açıklanmıştır.             Buna göre, merkez ve şube hesaplarının aynı defterde izlenmesi halinde, işlemin yapıldığı yere bakılmaksızın aynı günde aynı kişi veya kurumlarla yapılan 7.000 TL’yi aşan tutardaki tahsilat ve ödemelerin aracı finansal kurumlar kanalıyla yapılması zorunlu bulunmaktadır. Ancak, merkez ve şube için ayrı ayrı kanuni defter tutulması halinde tevsik zorunluluğu her bir yer için ayrı ayrı dikkate alınacaktır.             Bilgi edinilmesini ve gereğini rica ederim. ÖNERİLEN DİĞER İÇERİKLER 30 Bin TL’nin altında kalan satışlarımıza ait tahsilatları nakit yapabilir miyiz? 2025 Yılında Asgari Ücretli Çalışanın Maaşı (Ücreti) Elden Ödenebilir mi? Kaynak: GİB Özelge Yasal Uyarı: Bu içerikte yer alan bilgi, görsel, tablolar, açıklama, yorum, analiz ve bir bütün olarak içeriğin tamamı sadece genel bilgilendirme amacıyla verilmiştir. Kişi veya kuruma özel profesyonel bir bilgilendirme ve yönlendirmede bulunma amacı güdülmemiştir. Konu ile benzerlik gösterse de her işletmenin kendi özel şartları nedeniyle farklı durumları olabilir. Bu nedenle, bu yazıda belirtilen içerikte yola çıkarak işletmenizi etkileyecek herhangi bir karar alıp uygulamaya geçmeden önce, uzmanına danışmanız menfaatiniz gereğidir. Muhasebenews veya ilişkili olduğu kişi veya kurumlardan hiç biri, bu belgede yer alan bilgi, tablo, görsel, görüş ve diğer türdeki tüm içeriklerin özel veya resmi, gerçek veya tüzel kişi, kurum ve organizasyonlar tarafından kullanılması sonucunda ortaya çıkabilecek zarar veya ziyandan sorumlu değildir.