Gelir vergisi mükellefleri tarafından yıllık gelir vergisi beyannamesi verilirken, bazı harcamaların belirli şartlar dahilinde matrahtan indirilmesi mümkündür. Bu indirim kalemleri arasında yer alan sağlık harcamaları, uygulamada kapsamı en çok tereddüt yaratan gider türlerinden biridir. Özellikle tıbbi müdahale niteliği taşıyan harcamalar ile estetik veya destekleyici uygulamalar arasındaki ayrım, indirim hakkının belirlenmesinde kritik rol oynamaktadır. Bu yazıda, Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından verilen ve sağlık harcamalarının yıllık gelir vergisi beyannamesinde indirim konusu yapılıp yapılamayacağına ilişkin özelge, yalnızca özelgede yer alan olay akışıyla sınırlı olarak incelenmektedir. Özelgeye Konu Olayın Özeti Özelge talebinde bulunan mükellef, 2023 yılına ilişkin olarak yıllık gelir vergisi beyannamesi vermektedir. Mükellef tarafından, eşi adına düzenlenmiş iki ayrı belgeye konu sağlık harcamasının gelir vergisi matrahından indirilip indirilemeyeceği hususunda tereddüt oluşmuştur. Bu kapsamda ilk harcama, hastane tarafından eş adına düzenlenen doğum kontrolü amacıyla spiral uygulamasına ilişkin faturadır. İkinci harcama ise bir doktor tarafından düzenlenen ve yüze cilt altı şırınga ile vitamin uygulamasına ilişkin serbest meslek makbuzudur. Somutlaştırmak gerekirse olay şu şekilde okunmaktadır: İstanbul’da gayrimenkul sermaye iradı nedeniyle yıllık gelir vergisi beyannamesi veren gerçek kişi Ahmet Bey, eşi adına yapılan bazı sağlık harcamalarını beyanname üzerinde indirim konusu yapmak istemekte, ancak bu harcamaların Gelir Vergisi Kanunu kapsamında sağlık gideri sayılıp sayılmadığı hususunda idareden görüş talep etmektedir. Sağlık Harcamalarının İndirimine İlişkin Yasal Çerçeve Gelir Vergisi Kanununun 89 uncu maddesinde, gelir vergisi matrahının tespitinde yapılabilecek indirimler düzenlenmiştir. Maddenin birinci fıkrasının (2) numaralı bendine göre, mükellefin kendisi, eşi ve küçük çocuklarına ilişkin eğitim ve sağlık harcamaları, belirli şartların birlikte sağlanması halinde indirim konusu yapılabilmektedir. Bu şartlar; harcamanın Türkiye’de yapılmış olması, gelir veya kurumlar vergisi mükellefi olan kişi ya da kuruluşlardan alınan belgelerle tevsik edilmesi ve indirim tutarının beyan edilen gelirin yüzde onunu aşmamasıdır. Sağlık Harcaması Kavramının Kapsamı Sağlık harcamasının kapsamı, 255 Seri No’lu Gelir Vergisi Genel Tebliğinde açıklanmıştır. Tebliğe göre teşhis ve tedavi sürecine yönelik olarak yapılan muayene, tahlil, ameliyat, fizik tedavi, hastane giderleri ile ilaç ve sağlık malzemesi alımları sağlık harcaması olarak kabul edilmektedir. Bu noktada belirleyici unsur, yapılan harcamanın teşhis veya tedavi amacı taşıyıp taşımadığıdır. Bu ayrım, özelgeye konu olayda da idarenin değerlendirmesinin temelini oluşturmuştur. Spiral Uygulamasına İlişkin Harcamanın Değerlendirilmesi Özelgede, hastane tarafından eş adına düzenlenen doğum kontrolü için spiral uygulamasına ilişkin harcama, sağlık hizmeti kapsamında değerlendirilmiştir. Bu harcamanın tıbbi bir uygulama niteliği taşıdığı, teşhis ve tedavi süreciyle bağlantılı olduğu ve sağlık kuruluşu tarafından belgelendirildiği dikkate alınmıştır. Bu nedenle, mükerrer şekilde başka bir indirimden yararlanılmamak kaydıyla, söz konusu spiral uygulaması giderinin Gelir Vergisi Kanununun 89 uncu maddesi kapsamında gelir vergisi matrahından indirim konusu yapılabileceği sonucuna ulaşılmıştır. Cilt Altı Vitamin Uygulamasına İlişkin Harcamanın Değerlendirilmesi Buna karşılık, yüze cilt altı şırınga ile vitamin uygulamasına ilişkin harcama, idare tarafından sağlık harcaması kapsamında kabul edilmemiştir. Bu uygulamanın teşhis veya tedavi amacına yönelik olmadığı, daha çok destekleyici veya kozmetik nitelik taşıdığı değerlendirilmiştir. Bu nedenle, söz konusu harcamanın yıllık gelir vergisi beyannamesinde indirim konusu yapılmasının mümkün olmadığı açıkça belirtilmiştir. Özelge Sonucu ve Uygulama Etkisi İdare, somut olayda iki farklı sağlık harcamasını ayrı ayrı değerlendirerek, yalnızca tıbbi nitelik taşıyan ve teşhis ya da tedavi sürecine yönelik olan harcamaların indirim kapsamına girdiğini net biçimde ortaya koymuştur. Bu yönüyle özelge, sağlık harcamalarının indiriminde uygulamada sıkça karşılaşılan belirsizliklerin giderilmesine katkı sağlamaktadır. Sık Sorulan Sorular Tablosu SoruCevapSağlık harcamaları gelir vergisinden indirilebilir miŞartlar sağlanırsa evetSağlık harcaması hangi maddede düzenlenirGVK 89 2 bentSpiral uygulaması sağlık gideri sayılır mıEvetCilt altı vitamin uygulaması indirime girer miHayırSağlık gideri için belge şart mıEvetEş adına yapılan sağlık harcaması indirilebilir miEvetİndirim oranı ne kadarBeyan edilen gelirin yüzde onuTürkiye dışında yapılan sağlık harcaması indirilebilir miHayırKozmetik işlemler sağlık harcaması mıHayırİndirilen sağlık gideri tekrar indirilebilir miHayır ÖRNEK ÖZELGE T.C.GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞIİstanbul DefterdarlığıGelir Kanunları Gelir Ve Kurumlar Vergileri Grup Müdürlüğü   Sayı:E-62030549-120[89/2023]-53000324.04.2024Konu:Sağlık harcamalarının yıllık gelir vergisi beyannamesinde indirim konusu yapılıp yapılamayacağı.  İlgi:14/03/2023 tarih ve 1172279 evrak kayıt numaralı özelge talep formunuz. İlgide kayıtlı özelge talep formunda, eşiniz adına; hastane tarafından düzenlenen doğum kontrolü için spiral uygulaması faturası ile doktor tarafından yüze (cilt) şırınga ile vitamin uygulaması için düzenlenen serbest meslek makbuzunda yer alan sağlık harcamalarınızın, yıllık gelir vergisi beyannamesi üzerinden indirim konusu yapılıp yapılamayacağı hususunda bilgi talep ettiğiniz anlaşılmakta olup konu hakkında Başkanlığımız görüşleri aşağıda açıklanmıştır. 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun “Gayrimenkul Sermaye İradının Tarifi” başlıklı 70 inci maddesinde, bu maddede bentler halinde sayılan mal ve hakların sahipleri, mutasarrıfları, zilyetleri, irtifak ve intifa hakkı sahipleri veya kiracıları tarafından kiraya verilmesinden elde edilen iratlar gayrimenkul sermaye iradı olarak tanımlanmıştır.   Aynı Kanunun “Diğer İndirimler” başlıklı 89 uncu maddesinde; “Gelir vergisi matrahının tespitinde, gelir vergisi beyannamesinde bildirilecek gelirlerden aşağıdaki indirimler yapılabilir. … 2. Beyan edilen gelirin %10’unu aşmaması, Türkiye’de yapılması ve gelir veya kurumlar vergisi mükellefiyeti bulunan gerçek veya tüzel kişilerden alınacak belgelerle tevsik edilmesi şartıyla, mükellefin kendisi, eşi ve küçük çocuklarına ilişkin olarak yapılan eğitim ve sağlık harcamaları (mükerrer 121 inci madde çerçevesinde eğitim ve sağlık harcamaları nedeniyle vergi indiriminden yararlanan ücretliler, aynı harcamalarını bu hükümden yararlanarak matrahlarından indiremezler).” hükmüne yer verilmiştir. Konu ile ilgili yayımlanan 255 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliğinin “Sağlık Giderleri” başlıklı bölümünde; “Teşhis ve/veya tedavi sürecinde yapılan sağlık harcamaları (muayene, tahlil, ameliyat, fizik tedavi ve hastane giderleri ile ilaç, sağlık malzemesi, gözlük ve lens alımları gibi) vergi indirimine konu teşkil edecektir.”  açıklamasına yer verilmiştir. Bu çerçevede eşiniz adına doğum kontrolü için spiral uygulaması kapsamında yapılan harcamalarınız sağlık harcaması olarak kabul edilecek olup, mükerrer şekilde indirime konu edilmemek kaydıyla bu harcamalarınızın Gelir Vergisi Kanununun 89 uncu maddesinin birinci fıkrasının (2) numaralı bendine göre gelir vergisi matrahınızın tespitinde indirim konusu yapılması mümkün bulunmaktadır. Öte yandan yüze (cilt) şırınga ile vitamin uygulaması için yapılan harcamalarınızın sağlık harcaması kapsamında değerlendirilmesi mümkün bulunmadığından, bu harcamaların gelir vergisi matrahınızın tespitinde indirim konusu yapılması mümkün bulunmamaktadır.  Bilgi edinilmesini rica ederim. (*)     Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir. (**)   İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir. (***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır. ÖNERİLEN DİĞER İÇERİKLER Eczacı Eşine Ödenen Ücret ve Sigorta Primlerinin Gider Yazılıp Yazılamayacağı Kaynak: GİB Özelge Yasal Uyarı: Bu içerikte yer alan bilgi, görsel, tablolar, açıklama, yorum, analiz ve bir bütün olarak içeriğin tamamı sadece genel bilgilendirme amacıyla verilmiştir. Kişi veya kuruma özel profesyonel bir bilgilendirme ve yönlendirmede bulunma amacı güdülmemiştir. Konu ile benzerlik gösterse de her işletmenin kendi özel şartları nedeniyle farklı durumları olabilir. Bu nedenle, bu yazıda belirtilen içerikte yola çıkarak işletmenizi etkileyecek herhangi bir karar alıp uygulamaya geçmeden önce, uzmanına danışmanız menfaatiniz gereğidir. Muhasebenews veya ilişkili olduğu kişi veya kurumlardan hiç biri, bu belgede yer alan bilgi, tablo, görsel, görüş ve diğer türdeki tüm içeriklerin özel veya resmi, gerçek veya tüzel kişi, kurum ve organizasyonlar tarafından kullanılması sonucunda ortaya çıkabilecek zarar veya ziyandan sorumlu değildir.